St-53. Artyści kręgu awangardy

Wystawa w DA Artissima pokazuje najciekawsze prace artystów z grupy St-53 pozostające w rękach prywatnych. Zafascynowani teoriami Władysława Strzemińskiego młodzi artyści utworzyli w pierwszej połowie lat 50-tych pierwsze w powojennej Polsce ugrupowanie artystyczne. W czasach, kiedy królował socrealizm, oni odważyli się przekroczyć granice abstrakcji.

Lech Kunka (1920-1978), Nike, 1953, tempera/papier, 125 x 99 cm (źródło: Dom Aukcyjny Artissima – materiały prasowe)

Lech Kunka (1920-1978), Nike, 1953, tempera/papier, 125 x 99 cm (źródło: Dom Aukcyjny Artissima – materiały prasowe)

Powołana we wrześniu 1953 roku w Katowicach grupa St-53, „wyprzedziła” warszawską Grupę 55 oraz poznańską Grupę R-55. Założyli ją młodzi artyści, zbuntowani wobec socrealizmu i panującego na akademiach postkoloryzmu. Działalność St-53 odbywała się w artystycznym i politycznym podziemiu, nielegalnie, pod groźbą stalinowskich represji. Podczas konspiracyjnych spotkań artyści wspólnie ćwiczyli – rysowali i malowali w różnych stylach i konwencjach, dyskutowali oraz studiowali historię sztuki. Niejaki podręcznik w ich poszukiwaniach stanowiła będąca wtedy na indeksie „Teoria widzenia” Władysława Strzemińskiego.

W skład grupy weszli Urszula Broll, Krystyna Broll, Irena Bąk, Zdzisław Biliński, Stefan Gaida, Klaudiusz Jędrusik, Hilary Krzysztofiak, Mara Obrembianka, Zdzisław Stanek, Tadeusz Ślimakowski oraz Konrad Swinarski, który to wśród katowickich twórców rozpropagował idee Strzemińskiego. Ważną rolę odegrali także łodzianie:  Lech Kunka, Stefan Krygier i Stanisław Fijałkowski, uczniowie Strzemińskiego. W roku 1955 dołączył do nich Andrzej Wydrzyński, który stał się teoretykiem grupy.

Dwie pierwsze wystawy grupy odbyły się w prywatnych mieszkaniach i miały charakter konspiracyjny. Pierwsza oficjalna wystawa miała miejsce w roku 1956 w Klubie Pracy Twórczej w Instytucje Śląskim w Katowicach. Wydarzenie to okazała się ogromnym sukcesem. Artyści od razu zyskali sobie uznanie krytyki, a także miejsce w kręgach neoawangardy. Spotkania St-53 ustały z rokiem 1958, kiedy to młodzi artyści nawiązali nowe artystyczne kontakty.

St-53 dziś stanowi historię sztuki polskiej. Niemniej znajomość dokonań grupy nie wykracza daleko poza Śląsk. Stąd chcąc zapoznać warszawską publiczność z twórczością katowickiej awangardy DA Artissima prezentuje kolekcjonerską wystawę, na której obejrzeć można dzieła Urszuli Broll i Zdzisława Stanka, a także Lecha Kunki, Hilarego Krzysztofiaka, Stefana Krygiera oraz Andrzeja Urbanowicza. Eksponowane prace pochodzą zarówno z okresu działalności St-53, jak i lat późniejszych, obrazując w pełni dojrzałe dokonania ich twórców. Wszystkie prezentowane prace pochodzą z kolekcji prywatnych, stąd wystawa stanowi unikalną okazję, aby obejrzeć dzieła niedostępne na co dzień dla szerokiej publiczności.

_______________

St-53. Artyści kręgu awangardy 

Salon DA Artissima
Ul. Zielna 39, budynek PAST, I piętro
00-108 Warszawa

26.04 – 31.05.2019

Dodaj komentarz