• 2017-10-27

Spóźnieni na Moskwa-Paryż

Galeria Asymetria zaprasza na wystawę fotografii Jerzego Lewczyńskiego i Andrzeja Paruzela pt. Spóźnieni na Moskwa-Paryż z przesiadką w Koluszkach.

„Spóźnieni na Moskwa-Paryż z przesiadką w Koluszkach”  (źródło: materiały prasowe organizatora)

„Spóźnieni na Moskwa-Paryż z przesiadką w Koluszkach” (źródło: materiały prasowe organizatora)

Między przyszłością a przeszłością, wyłaniającą się z mojej opowieści istnieje jednak czarna dziura, jakiś brak, jakaś utrata –   powodujące, że ta i tamta historie są pełne melancholii w obliczu nieistnienia fundującego ją źródła i celu
–  Andrzej Turowski

(Z listu do Andrzeja Paruzela, 31 grudnia 1981 r.):

Drogi Andrzeju,

Piszesz, że zamieszkałeś w Koluszkach, gdzie podjąłeś pracę nauczyciela, i rozpocząłeś badania, w ramach zespołu T, nad pobytem w tym mieście Katarzyny Kobro i Władysława Strzemińskiego (1926– 1931). [...] Piszesz też, że fascynuje Ciebie pytanie, jak to było możliwe, że w tak małej osadzie koluszkowskiej, jakby mini-Bauhausu, można było robić tak ważne rzeczy jak rozległa działalność pary Kobro-Strzemiński w międzynarodowym obszarze awangardowych grup artystycznych czy tworzyć fundament kolekcji dla przyszłego Muzeum Sztuki w Łodzi. [...]

Niedawno, w pewnej prywatnej biblioteczce w Paryżu, przez przypadek natrafiłem na rękopis nie opublikowanej jeszcze książeczki na temat nieznanego dotąd epizodu z życia awangardy, pióra wybitnego historyka sztuki (i znajomego), która może rzuci trochę nowego światła na Twoje spostrzeżenie.

Autor podczas pracy w archiwach Moskwy, dotarł do nowych dokumentów, opisujących losy międzynarodowego pociągu propagandowego tzw. agit-pojezdu, skonstruowanego przez „komunistów-futurystów” oraz artystów proletariackich, wypełnionego dziełami awangardy, który wyruszył z Moskwy na Zachód, by weprzeć powstałe tam ruchy rewolucyjne i powołać do życia „Czerwoną Międzynarodówkę Sztuki”, w celu przyspieszenia rewolucji światowej. Z odkrytych dokumentów wynika, że realizacją pociągu awangardy kierował Kazimierz Malewicz, a udział w niej brali artyści Unowisu, m.in. Strzemiński i Kobro. Pociąg agitacyjny, który wyruszył na Zachód w 1922 r., w efekcie tajnej wojny wywiadów rosyjskiego, niemieckiego i polskiego tułał się pomiędzy Polską a Berlinem, by w końcu w 1927 r. trafić na bocznicę kolejową w Koluszkach.

Dziwnym trafem również do Koluszek przenieśli się Strzemiński i Kobro w tym samym roku, którzy wkrótce przecież zainicjowali grupę artystyczną a.r. (artystów rewolucyjnych), której jednym z głównych zadań było zbieranie prac dla powstającej Międzynarodowej Kolekcji sztuki Nowoczesnej. [...]

O ile parze artystów Kobro-Strzeminski udało się w końcu zebrać zręby kolekcji sztuki w paryskich pracowniach dla Muzeum w Łodzi, na marginesie tej historii, rodzi się jednak innego rodzaju pytanie: Czy spóźnienie na pociąg awangardy nie stanowi jakiejś bardziej ogólnej cechy dramatycznej wędrówki artystów polskich pokoleń późniejszych i obecnych, poszukujących dla siebie awangardowych pociągów sztuki, zabłąkanych pomiędzy Moskwą a Paryżem, z dogodną przesiadką w Koluszkach?

Jerzy Lewczyński

Jerzy Lewczyński, Andrzej Paruzel. Spóźnieni na Moskwa-Paryż z przesiadką w Koluszkach
Od 28 października do 25 listopada 2017 roku
Otwarcie: 28 października 2017 roku, godz. 18.00
Galeria Asymetria w Domu Funkcjonalnym w Warszawie

Dodaj komentarz

Konkursy

Cytaty


Magazyn

Sonda

Która z wymienionych instytucji Twoim zdaniem najlepiej promuje architekturę?

Zobacz wyniki

Loading ... Loading ...

Zobacz archiwum

U have turned off the Artwork.

On the other hand U have become integrated with an interactive art experience.

Yes, U can go back but U can't change the fact that U've been integrated...

In case U want 2 turn the Artwork back on just click one of the other buttons.

CODEMANIPULATOR