Eseje wizualne Władysława Hasiora

Notatniki Fotograficzne Władysława Hasiora to unikatowy zbiór 20 tys. slajdów podzielonych na około 400 zestawów tematycznych. To najmniej rozpoznana dziedzina sztuki artysty znanego głównie jako twórca komponowanych z codziennych przedmiotów asamblaży i założeń pomnikowych, angażujących jako materiał twórczy żywioły.

„Otoczenie”, Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem (źródło: materiały prasowe organizatora)

„Otoczenie”, Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem (źródło: materiały prasowe organizatora)

Na wystawie w gmachu głównym Muzeum Tatrzańskiego, w przestrzeni holu – pomiędzy działem etnograficznym a przyrodniczym – pokazane zostaną eseje wizualne artysty dotyczące właściwości otaczającej nas materii, walorów krajobrazu naturalnego i kulturowego, związków amatorskiej twórczości człowieka ze sztuką profesjonalną czy projektowaniem oraz jego unikatowy, autorski projekt – dziennik modernizacji Polski lat 70. i jej estetycznych przejawów, zatytułowany Sztuka plebejska. Zdjęcia artysty to atlas „anatomii ekspresji”, jak sam pisał, a przyjęta przez niego struktura do złudzenia przypomina współczesne narzędzia internetowe takie jak Tumblr czy Instagram.

Wybrane na wystawę Notatniki Fotograficzne to lekcja wrażliwości wyprowadzana z obserwacji świata przyrody, gdzieniegdzie uwzględniająca ingerencję człowieka: interakcje ze środowiskiem naturalnym głównie pod postacią agrokultury, cywilizację przemysłową, wreszcie sztukę. Hasior operuje zbliżeniami na detal, rejestrując głównie jego plastyczne właściwości, czasem w szerszych planach pokazuje na zasadzie kontrastu zjawiska wpisane w pejzaż. Poszczególne studia zestawiane są ze sobą po to, aby ukazać różne aspekty tego samego zjawiska i wpisać je w szerszy kontekst. Unikatowym zbiorem jest Sztuka plebejska. Ma charakter typologicznego dokumentu i jest rodzajem fotografii socjologicznej. To zapis estetycznych przejawów zmian w stylu życia modernizującego i urbanizującego się społeczeństwa. Hasior koncentrował się na uniwersalnych, ponadlokalnych trendach w kulturze ludowej, często przejmowanych powierzchniowo, bez zrozumienia sedna oryginalnej tendencji, co współcześnie moglibyśmy określić „efektem cargo”. Dokument ten jest też rodzajem rodowodu konstruowanego przez Hasiora, projektem tożsamościowym, jedynym w jego karierze sposobem zbadania fenomenu PRL, którego sam był beneficjentem – mianowicie awansu społecznego.

Wystawa inicjuje półroczny program Otoczenie. Otoczenie – czyli to, co wokół. Punktem wyjścia są zbiory Muzeum Tatrzańskiego. To muzeum encyklopedyczne, w którego kolekcji prym wiodą nauki przyrodnicze, etnologia oraz sztuki plastyczne. Jedną z filii tej instytucji jest dawna leżakownia sanatorium Warszawianka, współcześnie Galeria Władysława Hasiora – wyjątkowe miejsce otoczone ogrodem. Samo miasto – Zakopane – gdzie od lat 40., z przerwami na liczne podróże, mieszkał Hasior, to gotowa wystawa sztuki – nie tylko ludowego rękodzieła, ale także realizacji w przestrzeniach europejskich tworzonych głównie w latach 60. przez wyjątkowe osoby, takie jak Tadeusz Brzozowski, Barbara Gawdzik-Brzozowska, Antoni Kenar czy sam Hasior. Do tego dochodzi koncepcja rzeźbienia w ziemi, entropiczny pomnik na Snozce, zainteresowanie środowiskiem naturalnym i dopatrywanie się analogii pomiędzy nim a nowoczesną plastyką czy autorskie koncepcje poezji przydrożnej i sztuki plebejskiej, których przejawy kolekcjonował w obejmującym ok. 20 tys. slajdów Notatniku Fotograficznym. Wreszcie środowisko artystyczne, w jakim Hasior pozycjonował swoją sztukę i pozycjonowała go historia sztuki, stanowi temat wystawy w Galerii Władysława Hasiora.

W weekend 14–16 sierpnia zostaną ujawnione niepokazywane dotychczas rzeźby plenerowe, odbędzie się koncert na kosy, performance kulinarny, ogrodniczy i atmosferyczny; na bazie zbiorów Muzeum Tatrzańskiego przygotowane zostaną warsztaty dla dzieci i dorosłych, a chętni będą mogli wybrać się na spacery tematyczne po Zakopanem.

Kurator: Ewa Tatar
Współpraca kuratorska: Julita Dembowska

Władysław Hasior | Notatniki Fotograficzne
Inauguracja programu Otoczenie
10 lipca 2015 roku, godz. 18.00
Wystawa czynna do 30 listopada 2015 roku
Gmach Główny Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem

Dodaj komentarz