Magdalena Grzebałkowska – o 1945 roku

23 kwietnia w Wydawnictwie Agora ukaże się nowa książka Magdaleny Grzebałkowskiej 1945. Wojna i pokój.

Magdalena Grzebałkowska, „1945. Wojna i pokój” – okładka (źródło: materiały prasowe)

Magdalena Grzebałkowska, „1945. Wojna i pokój” – okładka (źródło: materiały prasowe)

Najnowsza książka Magdaleny Grzebałkowskiej – autorki bestselleru Beksińscy. Portret podwójny. Reporterska opowieść o najbardziej dramatycznym roku XX stulecia. Już nie wojna i jeszcze nie pokój. Podróż po dwunastu miesiącach strachu, nadziei, euforii i rozczarowania. Autorka – wnuczka osadników – wkracza na ziemie przez chwilę niczyje albo właśnie zagarnięte przez nową władzę, by przyjrzeć się z bliska losom ostatnich żyjących świadków tamtego czasu. Ludzi, którzy gonieni strachem próbowali się przedrzeć przez skuty lodem Zalew Wiślany, przesiedleńców, którzy w swoich nowych domach zastawali jeszcze ich poprzednich właścicieli, wychowanków otwockiego domu dziecka ocalonych z Holocaustu, szabrowników, dla których wyzwolone tereny stały się gigantycznym sklepem, ludzi, którzy o włos wyprzedzili własną śmierć. Pokazuje powojenne pomieszanie ról i losów, pokazuje ofiary i katów sprzed 70 lat.

Jak powiedziała autorka w wywiadzie dla Polskiego Radia:

Stereotypowo myśli się o tym roku, tak jak nauczyła nas propaganda. Strzały w powietrze na wiwat 8 maja, Niemcy wychodzą, wszyscy się cieszymy i potem już jedna wielka szczęśliwość. Prawda jest taka, że ja cały czas płaczę przy tym temacie. To zgroza, straszny był rok 1945.

Magdalena Grzebałkowska, fot. Renata Dąbrowska (źródło: materiały prasowe)

Magdalena Grzebałkowska, fot. Renata Dąbrowska (źródło: materiały prasowe)

Nowa książka autorki bestselleru Beksińscy. Portret podwójny to reporterska opowieść o najbardziej dramatycznym roku XX stulecia. Rok 1945, miałam dziewięć lat. Czytam książkę Magdaleny Grzebałkowskiej zdumiona, jak mało wiem o tej chwili między straszną wojną a niepewną nadzieją. A co wiedzą urodzeni ćwierć czy pół wieku po mnie? O tęsknocie, bezradności i sprycie pierwszych osadników na Ziemiach Odzyskanych, o grotesce szabru, o zatopieniu okrętu Wilhelm Gustloff z tysiącami niemieckich cywilów, o otwockiej próbie przywrócenia dzieciństwa sierotom żydowskim, o zasiedlaniu gruzów Warszawy (wojsko wzywa, by ludzie znaczyli miejsca, gdzie mogą być miny, najlepiej – pękiem słomy na żerdzi). Autorka dotarła do świadków i uczestników wszystkich historii i zachowała język ich opowieści, bezlik zdumiewających szczegółów, łzy, namysł, ale także śmiech, jak w życiu. To był rok wyjątkowo intensywnego życia i czuje się to na każdej stronie tych świetnych reportaży.

Małgorzata Szejnert

Magdalena Grzebałkowska – ukończyła historię na Uniwersytecie Gdańskim. Od 1998 roku pracuje w Gazecie Wyborczej. Jest autorką biografii ks. Jana Twardowskiego Ksiądz Paradoks i biografii Beksińscy. Portret podwójny.

Magdalena Grzebałkowska, 1945. Wojna i pokój
Premiera: 23 kwietnia 2015 roku
Wydawnictwo Agora

Dodaj komentarz