Gregor Schneider. Unsubscribe – najnowszy projekt w Zachęcie

Gregor Schneider, jeden z najbardziej cenionych artystów niemieckich, nagrodzony w 2001 roku Złotym Lwem na Biennale Sztuki w Wenecji, realizuje w warszawskiej Zachęcie najnowszy projekt zatytułowany Unsubscribe. Wystawę będzie można oglądać od 29 listopada.

Gregor Schneider, „Unsubscribe“, 2014 © Gregor Schneider (źródło: materiały prasowe organizatora)

Gregor Schneider, „Unsubscribe“, 2014 © Gregor Schneider (źródło: materiały prasowe organizatora)

Schneider znów podejmuje tematykę związaną z domem — w jego materialnym i symbolicznym aspekcie. Podobnie jak w poprzednich realizacjach, można znaleźć tu odniesienia do miejsca urodzenia artysty — miejscowości Rheydt w Niemczech. Tutaj urodził się także Joseph Goebbels – minister propagandy III Rzeszy. Ten dom sam mnie znalazł — mówi Schneider o przeciętnym małomiasteczkowym budynku, w którym Goebbels spędził kilka pierwszych lat życia i który artysta postanowił kupić od zamieszkującej go dotychczas rodziny, zobaczywszy przypadkiem ogłoszenie sprzedaży. Zwyczajność domu zdaje się ukrywać różne historie kolejnych mieszkańców. Gregor Schneider mierzy się zarówno z postacią twórcy nazistowskiej propagandy jako ucieleśnieniem zła, jak i figurą zwykłej niemieckiej rodziny w kontekście faszystowskiej polityki.

Decyzja Schneidera o zakupie domu wraz z zawartością (pozostałymi meblami, resztkami biblioteki, narzędziami ogrodowymi itp.), przeprowadzeniu jego szczegółowej dokumentacji i ostatecznie o jego rozbiórce pozwala raz jeszcze powrócić do historii, zarówno w jej jednostkowym, jak i ogólnym wymiarze — to praca z pamięcią indywidualną i zbiorową. Niech on wreszcie zniknie — powiedział do Schneidera mieszkaniec sąsiedniego domu. Zamiarem artysty jest zniszczyć, unicestwić kolejne fragmenty domu, nie pozwolić jednak, żeby pamięć o tym miejscu zniknęła całkowicie. Problem z pamięcią, historią i niechcianymi pomnikami jest problemem uniwersalnym, także naszym.

Do Zachęty zostaną przywiezione gruzy budynku. Podjęty przez artystę akt przetransportowania gruzów z Niemiec do Polski wprowadza dodatkowy, dramatyczny i krytyczny rys w projekcie, którego efektem nie jest jedynie finalna wystawa w Zachęcie, ale cały proces, jakiemu artysta poddaje budynek traktowany jako niemy świadek historii.

Wystawę Unsubscribe można rozpatrywać także w kontekście równolegle trwającej w Zachęcie wystawy Postęp i higiena, której kuratorem jest również Anda Rottenberg. Po otwarciu wystawy ukaże się publikacja dokumentująca przebieg całego procesu, zawierająca komentarz artysty, tekst kuratorski oraz esej jednego z najwybitniejszych krytyków niemieckich Ulricha Loocka.

Gregor Schneider urodził się w Rheydt w 1969 roku. Od początku swojej kariery artystycznej zajmuje się przestrzeniami mieszkalnymi, pokojami, domami postrzeganymi jako trójwymiarowe rzeźby, w które widz w sposób dosłowny może wejść. Od lat osiemdziesiątych XX wieku pokoje te umieszczał w przestrzeniach muzealnych i galeryjnych. W 1985 roku rozpoczął prace nad swoim najgłośniejszym projektem Haus u r, którego szczególna wersja, zrealizowana w Pawilonie Niemieckim, została uhonorowana w 2001 roku Złotym Lwem na Biennale Sztuki w Wenecji. Projekt Totes Haus u r polegał na wbudowaniu w przestrzeń pawilonu ekspozycyjnego domu-pracowni artysty, zdublowaniu go. Artysta całkowicie zaprzeczył jego pierwotnym funkcjom i znaczeniu, kreując przestrzeń wywołującą nieoczekiwanie silne doznania. Schneider jest autorem także innych spektakularnych realizacji m.in. Cube, zainspirowanej Kaabą w Mekce i zaprojektowanej dla placu św. Marka w Wenecji; praca ostatecznie stanęła przed Hamburger Kunsthalle w 2007 roku. Podobnie monumentalny charakter miała praca Koniec, ustawiona przed Museum Abteiberg w Mönchengladbach (2009). W Polsce prezentowany był w warszawskiej Galerii Foksal (2000) oraz w Muzeum Narodowym w Szczecinie (2011). Był wykładowcą na wielu europejskich uczelniach — w Kopenhadze, Amsterdamie, Berlinie i innych. Obecnie prowadzi pracownię mistrzowską w monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych.

Współpraca: Volksbühne am Rosa-Luxemburg-Platz, Berlin

Wystawa zrealizowana przy wsparciu Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej

Kuratorka: Anda Rottenberg

Gregor Schneider, Unsubscribe
Wystawę będzie można oglądać od 29 listopada 2014 roku do 1 lutego 2015 roku
Zachęta Narodowa Galeria Sztuki w Warszawie

Dodaj komentarz