Charles Bukowski i Noc waniliowych myszy

23 października nakładem Wydawnictwa Noir sur Blanc ukazał się zbiór wierszy Noc waniliowych myszy, których autorem jest Charles Bukowski. Książka ta stanowi antologię ułożoną przez Tadeusza Nyczka, wielkiego znawcę i admiratora twórczości Charlesa Bukowskiego.

Charkes Bukowski – „Noc waniliowych myszy”, okładka (źródło: materiały prasowe)

Charkes Bukowski – „Noc waniliowych myszy”, okładka (źródło: materiały prasowe)

Tadeusz Nyczek dokonał wyboru z czterech wydanych przez Wydawnictwo Noir Sur Blanc wcześniej tomów, od dawna wyczerpanych, na których wznowienie czytelnicy niecierpliwie czekali. Ułożenie tych wierszy w sposób nietypowy: nie według chronologii, jak robił to Bukowski, ale tematów zdecydowanie wzbogaci odbiór jego poezji.

O czym opowiada Bukowski w swoich wierszach i prozie? O życiu własnym, cudzym oraz o świecie ze szczególnym uwzględnieniem Ameryki. Wydając swoje wiersze nie porządkował ich tematycznie, raczej zbierał teksty z kilku lat, układając je według swoich, często niezupełnie jasnych dla czytelnika kryteriów. Dlatego też ów kolaż utworów Bukowskiego został uporządkowany po to, by lepiej zobaczyć, co pisarz o powyższych sprawach myślał na przestrzeni lat. Powstaje zatem historia autora-narratora od dzieciństwa do dojrzałości, ze szczególnym akcentem położonym na jego sytuację rodzinną (relacje z ojcem).

Druga część opowiada o dwóch największych pasjach życiowych Bukowskiego, czyli literaturze i kobietach; trzecia o otaczającym świecie i przemyśleniach poety na temat wielkości i nędzy Ameryki tudzież jej mieszkańców. Część czwarta, ostatnia, mówi o starzeniu się i śmierci, domykając w ten sposób koło życia z częścią pierwszą.

Fragment książki Noc waniliowych myszy:

ojciec miał rację,
zawsze będziesz łachudrą

niemiec

niemieckiemu dziecku w latach 20. w Los Angeles
nie było łatwo.
wiele było wtedy antyniemieckich uprzedzeń,
spadek po I wojnie światowej.
bandy dzieciaków ganiały mnie po okolicy
wrzeszcząc „Hajni! Hajni! Hajni!”
nigdy mnie nie dorwały.
byłem jak kot.
znałem wszystkie przejścia pośród chaszczy i uliczek.
migiem wdrapywałem się na prawie dwumetrowy płot i znikałem
pośród podwórek i zaułków
i na dachach warsztatów i w innych tajemnych miejscach.
ale tak naprawdę nie chciały mnie dopaść.
bały się że mogę je zadźgać bagnetem
albo wydłubać im oczy.
tak to trwało przez półtora roku
i skończyło się ni stąd ni zowąd.
zaakceptowali mnie z grubsza (ale nigdy na całego)
co mi odpowiadało.
te sukinsyny były Amerykanami,
oni i ich rodzice urodzili się tutaj.
nazywali się Jones albo Sullivan albo
Baker.
mieli jasną skórę, często byli grubi
zasmarkani i nosili pasy z wielkimi klamrami.
postanowiłem nigdy nie zostać Amerykaninem.
moim bohaterem był baron Manfred von Richthofen
niemiecki as myśliwski;
zestrzelił ich najlepszych 80
i nic już na to nie mogli
poradzić.
ich rodzice nie lubili moich rodziców
(ja też ich nie lubiłem) więc
postanowiłem że jak dorosnę to zamieszkam w okolicy
podobnej do Islandii,
nigdy nikomu nie otworzę drzwi, będę żył
po swojemu, z piękną żoną i stadem dzikich
zwierząt:
i tak się właśnie, mniej więcej,
stało.

Przełożyli: Marcin Baran i Dobrosław Rodziewicz

Charles Bukowski – urodził się w 1920 r. w Andernach, w Niemczech. Kiedy miał trzy lata, jego rodzice wyemigrowali do USA. Dorastał w ubogich, robotniczych dzielnicach Los Angeles, gdzie dobrze poznał smak niedostatku. Doświadczał go także i później. Pierwsze opowiadanie opublikował w roku 1944, nieprędko jednak doceniono jego talent – długo musiał utrzymywać się z pracy fizycznej i różnych dorywczych zajęć, często bywał bez grosza i bez dachu nad głową, zdany na łaskę przypadkowych ludzi. Dopiero w dwu ostatnich dekadach życia pisarstwo zaczęło przynosić mu spore dochody. Twórczość Bukowskiego stanowi niepowtarzalne zjawisko w świecie zachodniej literatury. Często stawiany na równi z Hemingwayem i Henrym Millerem, zyskał uznanie krytyki i czytelników przede wszystkim za wspaniałe wyczucie formy, doskonale lapidarny styl i autentyzm. Powodem niesłabnącej fascynacji jego prozą jest też bez wątpienia awanturnicze życie, które z upodobaniem trwonił na inne swoje pasje: kobiety, alkohol, hazard. Jedynym światem, w którym czuł się naprawdę swojsko i którego reguły w pełni zaakceptował, był świat pijaków, dziwek, wykolejeńców i nieudaczników, ludzi wyobcowanych ze społeczeństwa i niezdolnych, tak jak on, nagiąć się do życia w kieracie. Otaczająca go atmosfera skandalu i prowokacji, przebijająca z jego prozy postawa buntownika, krytycznie nastawionego do akademickich, komercyjnych nurtów literatury amerykańskiej, obalanie obyczajowych tabu, dosadny, często wulgarny język sprawiły, że stał się kultową postacią literackiego podziemia i idolem pokolenia bitników. Pozostawił po sobie bogaty dorobek w postaci ponad trzydziestu książek: powieści, opowiadań, zbiorków poezji. Zmarł 9 marca 1994 r.w swoim domu w San Pedro, który jest dziś celem swoistych pielgrzymek wielbicieli jego niezwykłego talentu.

Charles Bukowski
Noc waniliowych myszy
Premiera: 23 października 2014 roku
Wydawnictwo Noir sur Blanc

Dodaj komentarz