Historia ciała. Różne spojrzenia. Wiek XX

22 września nakładem wydawnictwa słowo / obraz terytoria ukazał się trzeci, ostatni tom cyklu Historia ciała. Opisuje on wiek XX, podczas którego ciało ludzkie zostało sprowadzone do rangi przedmiotu.

„Historia ciała. Tom 3: Różne spojrzenia. Wiek XX”, okładka (źródło: materiały prasowe wydawcy)

„Historia ciała. Tom 3: Różne spojrzenia. Wiek XX”, okładka (źródło: materiały prasowe wydawcy)

W żadnym innym stuleciu ciało ludzkie nie doświadczyło takich zmian. To w wieku XX zmienił się związek pomiędzy zdrowiem a chorobą, pomiędzy ciałem zgodnym z normami a ciałem niefunkcjonującym prawidłowo, pomiędzy życiem a śmiercią w zmedykalizowanym społeczeństwie. Autorzy trzeciego tomu monumentalnej i bogato ilustrowanej Historii ciała przyglądają się również ciału w masowym dobrobycie i ciału poddanemu masowej przemocy i eksterminacji. Ciału wyzwolonemu z rygorów religii i moralności oraz ciału sprowadzonemu do rangi przedmiotu. W konsekwencji pada pytanie o istotę człowieczeństwa w społeczeństwie, w którym zaciera się granica między ciałem fizycznym i wirtualnym: Czy moje ciało nadal jest moim ciałem?

Fragment książki:

Wiek XIX uznał prawo do choroby, zagwarantowane przez państwo opiekuńcze. Wiek XX natomiast uznał nowe prawo człowieka, prawo do zdrowia rozumianego jako rozwój osobisty, pojmowanego w praktyce jako prawo do opieki medycznej. Historia ciała w XX stuleciu jest historią bezprecedensowej medykalizacji. Wraz z opieką i nadzorem nad codziennymi czynnościami, przekraczającymi to, co można było sobie wcześniej wyobrazić, medycyna zwana zachodnią stała się nie tylko głównym oparciem w razie choroby, ale też poradnikiem życia, konkurując z tradycyjnymi formami przewodnictwa duchowego. Narzuca ona reguły postępowania, cenzuruje przyjemności, wtłacza codzienność w sieć zaleceń. Uzasadnienie tego bierze się z rozwoju wiedzy na temat funkcjonowania organizmu i bezprecedensowego zwycięstwa nad chorobami, jakie ona sobie przypisuje, o czym świadczyć ma systematyczne wydłużanie życia. Władza medycyny napotkała barierę, jaką był opór ludności przed rezygnacją z własnej autonomii. Wzrost liczby zabiegów, naruszających często integralność osoby, dotyczących jej rozrodczości i sposobu umierania, wzbudził niepokój nawet w samej korporacji, która pewne miejsce u swego boku przyznała społeczeństwu obywatelskiemu, jak również władzom politycznym i religijnym. Historia ciała w XX wieku jest historią wywłaszczenia i odzyskania, która być może któregoś dnia doprowadzi do tego, że każdy stanie się swoim lekarzem, w pełni świadomie podejmującym inicjatywy i decyzje. Marzenie wspierane ideą przejrzystości ciała, ciała pozbawionego tajemnic, dogłębnie zbadanego, a przez to bezpośrednio dostępnego dla samego podmiotu.

Historia ciała. Tom 3: Różne spojrzenia. Wiek XX
Tom pod redakcją Jean-Jacques’a Courtine’a
Premiera: 22 września 2014 roku
Przełożyli Krystyna Belaid i Tomasz Stróżyński
Wydawnictwo słowo/obraz terytoria

Dodaj komentarz