Metropolie Dalekiego Wschodu – #5. Tokio

Piąty wykład dr. Łukasza Sadowskiego, 19 lutego o godz. 18.00 w łódzkiej klubokawiarni Owoce i Warzywa, będzie dotyczył architektury Tokio.

Pierwsza linia kolejowa miedzy Tokio a Jokohamą, po 1872 r. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Pierwsza linia kolejowa miedzy Tokio a Jokohamą, po 1872 r. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Sadowski skupi się przede wszystkim na próbie pokazania jak wyglądała stolica Japonii przed zniszczeniem. I – podobnie jak w poprzednich wykładach – opowiedzieć o (często zapomnianej) roli zachodnich architektów w kreacji nowoczesnej metropolii przełomu XIX i XX wieku.

Dawne Edo, siedziba szogunów z rodu Tokugawa, od XVII wieku było największym miastem Japonii, a wkrótce potem jednym z większych na świecie. Liczące w pocz. XVIII milion mieszkańców nie było oficjalnie stolicą (ta cały czas znajdowała się w Kioto), lecz tutaj właśnie rozwijała się rodzima kultura i cywilizacja. O znaczeniu aglomeracji świadczy fakt że późniejsze pokolenia nazwały ten okres Epoką Edo.

Po dojściu do władzy cesarza Meiji, w roku 1868 rozpoczęła się nowoczesna historia miasta. Tutaj przeniósł się cesarz ze swym dworem. Miasto, któremu zmieniono nazwę na Tokio stało stolicą kraju. Wraz z otwarciem na świat, reformami, zmienił się także wygląd miasta. Powstały dworce kolejowe, linie tramwajowe, gmachy ministerstw, pałace, muzea i parki. Przybywający z Zachodu architekci na zlecenie władcy i arystokratów projektowali budowle w stylu europejskim, poprzez które Tokio coraz bardziej zaczęło przypominać światowe metropolie.

Pod koniec XIX wieku kolejną generacją architektów byli już Japończycy – wychowankowie uczelni we Francji, USA i innych krajach zachodnich. Częstokroć ich realizacje były bardziej europejskie niż te projektowane przez Europejczyków. Swój własny, rodzimy styl w architekturze nowoczesnej Japonia ponownie odnalazła dopiero w latach 1920-tych.

Po zniszczeniach roku 1923 (wielkie trzęsienie ziemi Kanto), oraz – zwłaszcza – po nalotach amerykańskich w okresie II wojny światowej, Tokio straciło znaczną część swej zabudowy. Mimo istotnych przeobrażeń w pejzażu architektonicznym miasta (drapacze chmur, amerykanizacja), po dziś dzień zachowały się gdzieniegdzie przykłady zabytkowej zabudowy.

Pierwsza latarnia elektryczna na ul. Ginza w Tokio, drzeworyt 1883 r. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Pierwsza latarnia elektryczna na ul. Ginza w Tokio, drzeworyt 1883 r. (źródło: materiały prasowe organizatora)

Dr Łukasz Mikołaj Sadowski to historyk sztuki, wykładowca Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi (kierownik Zakładu Teorii i Historii Sztuki). Jego zainteresowania obejmują historyczne relacje między Azją a Europą, głownie na polu architektury. Stypendysta PAN w Chinach (Pekin, Harbin), wielokrotnie przebywał na Dalekim Wschodzie (Chiny, Japonia, Wietnam, Kambodża, Laos, Tajlandia, Birma, Indonezja). W swych rozważaniach przedstawia proces powstawania współczesnych miast-metropolii Azji. Historia tych metropolii ukazywana będzie pod kątem ich rozwoju urbanistyczno-architektonicznego. Dr Sadowski chce także pokazać wpływ cywilizacji zachodniej na proces tworzenia metropolii dalekowschodnich.

Metropolie Dalekiego Wschodu – #5. Tokio
19 lutego 2014 r., godz. 18.00
Owoce i Warzywa, ul. Traugutta 9
Łódź

Dodaj komentarz