Gry wobraźni w wilanowskim Muzeum Plakatu

Od 18 grudnia w Muzeum Plakatu w Wilanowie można oglądać wystawę pt. Gry wyobraźni łączącą dwie kolekcje – Plakatu Polskiego Muzeum Plakatu w Wilanowie oraz zbiory Andrzeja Rzepkowskiego – pasjonata od lat zafascynowanego kartami, który gromadzi nie tylko cenne talie, ale i przyrządy służące tej rozrywce oraz dzieła sztuki i przedmioty, w projektowaniu których wykorzystano motyw kart do gry.

Talia zaprojektowana przez Cassandra dla firmy Hermes (źródło: materiały prasowe organizatora)

Talia zaprojektowana przez Cassandra dla firmy Hermes (źródło: materiały prasowe organizatora)

Fascynujący świat kart do gry jeszcze przed Świętami Bożego Narodzenia będzie można podziwiać na nowej wystawie w Muzeum Plakatu w Wilanowie. Z obszernego zbioru kolekcjonera Andrzeja Rzepkowskiego, wybrano około 150 talii kart do gry, wśród nich projektowane przez takie osobistości jak Cassandre, Salvador Dali, Piotr Młodożeniec oraz Królowa Danii Małgorzata II, ale też niezwykle rzadkie i drogocenne talie, poszukiwane przez kolekcjonerów. Ponadto pokazane zostaną plakaty i stare grafiki, a także przyrządy do rozdawania kart, a nawet krawaty i kamizelki w stylu casino – wszystko z motywem kart w roli głównej.

Historię kart do gry będzie można prześledzić dzięki reprintom najstarszych talii, począwszy od XVI/XVII-wiecznych europejskich kart, przez XIX-wieczne talie zagraniczne oraz przedwojenne produkowane w fabrykach Piatnika, aż po współczesne projektowane przez wybitnych artystów – jak Cassandre, Salvador Dali, Yves Saint Laurent, Jean Paul Gaultier, Piotr Młodożeniec czy nawet duńska królowa Małgorzata II. Wśród akcesoriów towarzyszących tej rozrywce oraz przedmiotów, zaprojektowanych z wykorzystaniem systemu oznaczania kolorów (pik, kier, karo, trefl) odnajdą Państwo XIX-wieczne prasy do kart, serwisy z motywem karcianym (np. z Ćmielowa), jak i popielniczki, pudełka na talie z żetonami i podajnik do kart z początku XX wieku – rzadkość w kolekcjach światowych. Ważną częścią ekspozycji jest także wybór grafik z kolekcji Andrzeja Rzepkowskiego. Na XIX-wiecznych miedziorytniczych reprodukcjach malarstwa niderlandzkiego, odnajdziemy znane z obrazów Adriaena Brouwera, Adriaena van Ostade czy Fransa von Mierisa sceny z karczm i zabaw muzykujących wieśniaków, których nieodłącznym elementem była gra w karty.

 

Motyw kart był wykorzystany w szerokorozumianym projektowaniu graficznym dla handlu i przemysłu. Najciekawszym przykładem jest zbiór papierów firmowych przedsiębiorstw ściśle związanych z produkcją kart do gry, zwłaszcza wiedeńskiej Spielkartenfabrik Ferd. Piatnik & Söhne. Działania reklamowe inspirowane kartami były również podejmowane przez sławnych przedwojennych producentów słodyczy. Ciekawie zaprojektowane opakowanie, w którym dość często pojawiał się motyw kart, odnajdziemy nawet w opakowaniu pralinek firmy Wedel, zaprojektowanym przez Stefana Osieckiego i Andrzej Stypińskiego (Kolekcja Muzeum Plakatu w Wilanowie). Także w programach teatralnych i operowych, zapisach nutowych oraz w książkach wykorzystywano ten motyw. Doskonały przykład stanowi tu współpraca plakacisty i malarza Stefana Norblina z Biblioteką Groszową (okładki do Gracza Stanisława Dzikowskiego czy Brydża. Rozgrywki E. Culbertsona). Pośród książek również – powieści, samouczki, druki religijne i opracowania dotyczące historii kart, a wśród projektantów – grafik Bogdan Nowakowski czy malarka Maja Berezowska.

W Muzeum Plakatu w Wilanowie nie mogło oczywiście zabraknąć plakatów, zwłaszcza, że i ich projektanci inspirowali się światem kart. Wykorzystywali karty figuralne, system kolorów czy postać jokera. W zdecydowanej większości są to dzieła zapowiadające filmy, sztuki teatralne i operowe, poczynając od Teatru pod Marchołtem Karola Frycza, przez Damę Pikową Józefa Mroszczaka, Kadeta Roussele Waldemara Świerzego, Niewinnych czarodziei Wojciech Fangora, po Opowieści Hoffmana Henryka Tomaszewskiego i Don Giovanniego Rafała Olbińskiego.

Komisarz wystawy: Izabela Iwanicka

Gry wyobraźni
Wernisaż: 18 grudnia 2013 roku, godz. 18.00
Wystawa potrwa do 2 marca 2014 roku
Nowa Galeria, Muzeum Plakatu w Wilanowie

Dodaj komentarz