Pamiątki kopernikańskie w Domu Mikołaja Kopernika

W Domu Mikołaja Kopernika w Toruniu można oglądać wystawę prezentującą pamiątki kopernikańskie.

Kufel z postacią Mikołaja Kopernika, XIX w., fot. K. Deczyński (źródło: materiały prasowe organizatora)

Kufel z postacią Mikołaja Kopernika, XIX w., fot. K. Deczyński (źródło: materiały prasowe organizatora)

Wizerunek Mikołaja Kopernika oraz jego nazwisko są wykorzystywane w produkcji różnorodnych przedmiotów życia codziennego, pamiątek i gadżetów. Zbiór tego rodzaju przedmiotów znajduje się w dziale Muzeum Okręgowego w Toruniu: Domu Mikołaja Kopernika. Zdecydowaną jego większość stanowią obiekty powstałe z okazji 500-lecia urodzin astronoma w 1973 roku. Najstarszym przedmiotem jest kufel z postacią Kopernika i ozdobnym napisem: Copernicus Bräu Thorn, wykonany w XIX wieku.

Z okresu międzywojennego pochodzi poduszeczka do tuszu z warszawskim pomnikiem Kopernika oraz drewniana papierośnica z toruńskim pomnikiem. Interesującym obiektem jest Minikalkulator Kopernik – blaszany aparat do liczenia, wykonujący działania dodawania i odejmowania – z 1953 roku. Z tego samego roku pochodzi drewniane pudełko do cygar Kopernik wyprodukowane przez Polski Monopol Tytoniowy.

Dużą grupą obiektów są popiersia, miniatury pomników, płaskorzeźby, kasetony i plakiety. Wśród nich na uwagę zasługują m.in. gipsowe popiersie Kopernika autorstwa toruńskiego artysty Bogdana Przybylińskiego oraz gipsowa miniatura pomnika Mikołaja Kopernika w Krakowie, wykonana przez Artystyczną Pracownię Kopii Muzealnych Zbigniewa Nowaka w Glanowie w 1977 roku.

Ciekawe są także dwie pamiątki: kaseton z głową Kopernika z 1966 roku, rozprowadzany przez spółdzielnię Plastyka w Warszawie i drewniana płaskorzeźba Kopernik z 1973 roku wykonana przez Zofię Sikorę-Grębecką, sprzedawana w sklepach Centrali Przemysłu Ludowego i Artystycznego. Spośród plakietek okolicznościowych najbardziej interesująca jest plakietka z tłoczonej skóry, rozpowszechniana wśród uczestników pierwszych przelotów samolotu Mikołaj Kopernik na trasie Warszawa–Nowy Jork w 1973 roku, z okazji 500-lecia urodzin astronoma.

Liczna jest również kolekcja porcelanowych talerzy i kubków oraz butelek. Ciekawymi przedmiotami są duże, kolorowe świece jubileuszowe z 1973 roku, pamiętnik z wizerunkiem Kopernika rozprowadzany w sklepach Cepelii oraz gra planszowa Turniej Kopernikowski. W zbiorze tym znajdują się również znaczki okolicznościowe, przypinki, tarcze szkolne, zakładki do książek, długopisy, nalepki, pudełka, pudełka zapałek, puzzle, podkładki pod napoje oraz magnesy.

Magdalena Dembek

Kurator: Magdalena Dembek

Pamiątki kopernikańskie
Wernisaż: 16 listopada 2012 roku
Wystawa potrwa do 3 lutego 2013 roku
Muzeum Okręgowe, Dom Mikołaja Kopernika
ul. Mikołaja Kopernika 15/17
Toruń

Dodaj komentarz