• 2011-03-04

Autobiografie Thomasa Bernharda

Nakładem wydawnictwa Czarne, w 80. rocznicę urodzin pisarza Thomasa Bernharda, wznowiona została książka pt. Autobiografie.

Thomas Bernhard, "Autobiografie"

Thomas Bernhard, "Autobiografie"

Przyczyna, Suterena, Oddech, Chłód, Dziecko – autobiograficzny pięcioksiąg wybitnego austriackiego prozaika i dramatopisarza to drobiazgowa rekonstrukcja lat dojrzewania. Analiza niszczycielskich machin – szkoły, rodziny, instytucji, społeczeństwa, ich nieznoszącej sprzeciwu, bezwzględnej opresyjności. To brutalna ocena tępego i zaślepionego w swym konformizmie narodu, nieskończonej ludzkiej obojętności. To nieskrywana manifestacja gniewu i pogardy, hołd złożony samotności i jednocześnie rzucone jej przekleństwo. To przeprowadzana na sobie samym wiwisekcja.

Jak mówi Krzysztof Varga:

Autobiografie to klucz to zrozumienia Thomasa Bernharda, klucz, bez którego nie można w pełni przyswoić jego powieści, pojęć pisarskich obsesji i poglądów politycznych. To czasy i wydarzenia opisane w Autobiografiach ukształtowały Bernharda jako pisarza i jako zaciekłego krytyka Austrii i austriackości, ale przecież nie tylko – także jako przeciwnika historycznej amnezji i skrywania nazistowskich brudów pod eleganckim dywanem w mieszczańskim salonie. Bernhard nie był wrogiem ludzi, był zaciekłym wrogiem ludzkiej hipokryzji. Ku wściekłości zadowolonego z siebie społeczeństwa Bernhard brutalnie demaskował jego zakłamanie. Proza Bernharda, trudna, zapętlona w swoich obsesjach, drażniąca, jest jednak wielką odtrutką na bezmyślną wegetację w toksycznych oparach samozadowolenia kultury masowej.

Thomas Bernhard (1931-1989) – jeden z najwybitniejszych pisarzy austriackich, autor wielu powieści (m.in. Zaburzenie, Dawni mistrzowie, Wymazywanie, Kalkwerk, Mróz) oraz licznych dramatów, w Polsce spopularyzowanych dzięki spektaklom Krystiana Lupy. Żarliwy krytyk społeczeństwa austriackiego, zabronił publikowania i inscenizowania swych dzieł w Austrii do 2059 roku.

Dodaj komentarz