Rewolucje 1968

Do 9 listopada potrwa wystawa w warszawskiej Zachęcie Rewolucje 1968. Rok 1968 to okres kumulacji najróżnorodniejszych napięć politycznych i społecznych. Protesty, zamieszki, rozruchy przetoczyły się właściwie przez cały świat, od Meksyku i Stanów Zjednoczonych, przez Niemcy, Francję, Polskę, Czechosłowację, aż po Japonię (nie omijając Ameryki Południowej). Rok wcześniej we Francji ukazała się książka Społeczeństwo spektaklu Guy Deborda, (jednego z założycieli Międzynarodówki Sytuacjonistycznej, określanego mianem ostatniego wielkiego rewolucjonisty), która stała się zapowiedzią tych rewolt. Była bezlitosną diagnozą społeczeństwa wyobcowanego na skutek oddziaływania mediów i systemów sprzedaży. Dla takiego społeczeństwa wszystko stanowi zbiór obrazów biernie pożądanych, na których powstawanie nie ma żadnego wpływu. Lekarstwem na ten stan rzeczy miały być zmierzające do wyrwania ludzi z letargu artystyczno-polityczne prowokacje, skierowane przeciw wszelkim systemom (nie tylko politycznym).

Fot. Mark Boyle i Joan Hills, Światło i dźwięk dla ziemi, powietrza, ognia i wody, 1966.

Wystawa Rewolucje 1968 nie jest wystawą sztuki tamtego okresu, prezentacją działających wtedy artystów, ani też wystawą historyczną. To raczej próba przedstawienia tego okresu poprzez sztukę, z różnych perspektyw: historycznej, dokumentalnej, poprzez interpretacje i reinterpretacje problemów społecznych oraz zjawisk kulturowych charakterystycznych dla tego burzliwego czasu. Narodziny kontrkultury, a jednocześnie szybki rozwój popkultury, ruchy emancypacyjne (prawa mniejszości, prawa kobiet), walka o swobody obywatelskie, kształtowanie się świadomości ekologicznej, fascynacja nurtami lewicowymi, utopijne wizje architektoniczne, zainteresowanie nowymi mediami (przenośną kamerą, komputerem czy przekazem telewizyjnym), kontestacje instytucji (i nie tylko) i przemiany uniwersytetów – to tylko niektóre z poruszanych tu wątków. Jaka sztuka towarzyszyła tym zmianom, czy i w jaki sposób była w nie zaangażowana? Jakie motywy, wątki czy dziedzictwo 1968 roku możemy odnaleźć w pracach z późniejszych lat? Dziełom sztuki – obrazom, filmom wideo i fotografiom towarzyszą wizualne materiały archiwalne oraz instalacje stworzone specjalnie na wystawę.

Ekspozycję uzupełni książka, wydana wspólnie przez Zachętę i wydawnictwo Agora SA w ramach cyklu Biblioteka Gazety Wyborczej. Składają się na nią eseje analizujące najważniejsze zjawiska kulturowe, społeczne i polityczne roku 1968 na świecie, teksty historyczne i źródłowe – przemówienia, rezolucje, manifesty, apele itp. – oraz wypowiedzi bohaterów tamtych czasów i uczestników wydarzeń. Przedmową opatrzył książkę Adam Michnik.

Kuratorzy: Maria Brewińska, Hanna Wróblewska
Zachęta Narodowa Galeria Sztuki
pl. Małachowskiego 3,  Warszawa

Dodaj komentarz