• 2006-06-30

Joachim Russek laureatem nagrody Jana Karskiego i Poli Nirenskiej za rok 2006

Komitet Nagrody im. Jana Karskiego i Poli Nirenskiej przyznał nagrodę za rok 2006 Joachimowi S. Russkowi, dyrektorowi Fundacji Judaica w Krakowie.

Nagroda ta, ustanowiona przez Prof. Jana Karskiego w 1992 roku i administrowana przez  Żydowski Instytut NaukowyYIVO (YIVO Institute For Jewish Research) w Nowym Jorku, jest przyznawana dorocznie za osiągnięcia w  upowszechnaniu wkładu Żydów w kulturę polską. Wysokość nagrody wynosi $5000. Laureata nagrody za bieżący rok wybieral komitet w składzie: Prof. Józef Gierowski, Prof. Jerzy Tomaszewski, Prof. Feliks Tych, oraz w imieniu Instytutu YIVO, Marek Web. Komitet z głębokim smutkiem odnotowuje zgon w dniu 19 lutego 2006 roku Prof. Józefa A. Gierowskiego, który uczestniczyl w pracach komitetu  od chwili ustanowienia nagrody.

Joachim S. Russek otrzymuje niniejszą nagrodę w uznaniu jego zaslug dla rozwoju placówek naukowych i kulturalnych  krzewiących wiedzę o historii i kulturze Żydów polskich i o współżyciu obu społeczności, polskiej i żydowskiej w przeszlosci i obecnie.

Joachim Russek urodzil sie w  Zabrzu w roku 1950. Studiowal prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim, a po studiach kontynuowal pracę dydaktyczną na UJ. W 1986 roku, wspołdziałał z Prof. Józefem Gierowskim, w tym czasie  rektorem UJ,  przy organizowaniu Międzywydziałowego Zakładu Historii i Kultury Żydów w Polsce, pierwszej tego rodzaju jednostki akademickiej w szkolnictwie wyższym kraju.

W  roku 1988 pojawil się zamysł zorganizowania na krakowskim Kazimierzu Centrum Kultury Żydowskiej ktorego incjatorami m.in. byli Prof. Gierowski, Prof. Jacek Woźniakowski, Prof. Jan Błoński, Prof. Chone Szmeruk i Rafael F. Scharf.  Joachim Russek od samego początku związany był z tym projektem i z ramienia grupy założycielskiej  nadzorowal rewaloryzację i modernizację budynku żydowskiej modlitewni z XIX wieku przy ul. Rabina Bera Meiselsa.  W 1991 roku powołana zostala do życia Fundacja Judaica pod auspicjami której miało działać Centrum Kultury

Żydowskiej. Joachim Russek zostal wybrany dyrektorem Fundacji przez Radę Fundacji.  Centrum Kultury Żydowskiej  zostalo otwarte w odrestaurowanej modlitewni  w listopadzie 1993 roku.

„W ciągu niemal 13 lat działalności Centrum wykształciło spójną formułę działalności programowej instytucji obywatelskiej -  w obszarze historii i kultury Żydów w Polsce, przywrócenia i zachowania pamięci o polskich Żydach w polskim społeczeństwie, zdemitologizowania obrazu Żyda w zbiorowej polskiej świadomosci, a także promocję wartości otwartego społeczeństwa obywatelskiego”, mówi Joachim Russek. Istotnie, Centrum stalo sie żywotnym ośrodkiem działalności oświatowej i wychowującej w duchu porozumienia i tolerancji. Od momentu otwarcia Centrum odbyło się tam ponad 2500 zdarzeń. Ponad 130 tysięcy osób z kraju i zagranicy odwiedzilo Centrum.  Dorocznie organizowane są specjalne zdarzenia programowe, jak  Spotkania z Kulturą Żydowską,  seria publikowanych  wykładów dla upamiętnienia Aleksandra i Alicje Hertz, uroczystości w rocznice likwidacji getta krakowskiego, czy też zdarzenia towarzyszące  Festiwalowi  Kultury Żydowskiej. Fundacja Judaica prowadzi również  programy letnie, zorganizowane przez J. Russka jeszcze na UJ w 1984 roku, a poźniej kontynuowane Centrum, gdzie kursanci z kraju i z zagranicy zapoznają sie z  tematami z historii i kultury Żydów.

Zmarły 15 lipca 2000 roku Profesor Jan Karski byl w czasie II wojny światowej kurierem rządu polskiego w Londynie który przedostał się z okupowanej Polski na zachód i przekazał informacje rządom alianckim o postępującej zagładzie ludności żydowskiej w Polsce. Nagroda niniejsza ufundowana została dla uhonorowania żony Jana Karskiego,  Poli Nirenskiej, ktora w czasie wojny uratowala się jako jedyna z ponad siedemdziesięcioosobowej rodziny.

Dodaj komentarz